Ostatnie Walne Zgromadzenie Wielkopolskiej Izby Rolniczej poświęcono m.in. planom ogólnym, które obecnie opracowują samorządy gminne. Zgodnie z regulacjami prawnymi obowiązującymi od 2023 roku, w ramach Krajowego Planu Odbudowy, gminy są zobowiązane do ich sporządzenia i przyjęcia przez rady gmin. Termin ich uchwalenia został wydłużony do końca sierpnia 2026 roku. Plany ogólne będą miały kluczowe znaczenie dla przyszłości rolnictwa w Wielkopolsce, szczególnie w kontekście rozwoju produkcji zwierzęcej oraz możliwości budowy i rozbudowy budynków inwentarskich. Każda gmina ma obowiązek przeprowadzenia konsultacji społecznych, dlatego tak istotne jest zaangażowanie mieszkańców, a zwłaszcza rolników. Rolnicy powinni aktywnie uczestniczyć w pracach nad planami ogólnymi na poziomie swoich gmin, a także zgłaszać indywidualne uwagi dotyczące swoich gospodarstw.
To jest moment, w którym trzeba działać – brak zaangażowania dziś może oznaczać poważne ograniczenia dla gospodarstw w przyszłości. Rolnicy nie mogą sobie pozwolić na bierność, bo skutki decyzji planistycznych będą odczuwalne przez kolejne lata.
Plany Ogólne zastępują studia uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, stanowią akt prawa miejscowego i są uwzględniane przy sporządzaniu miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz przy wydawaniu decyzji o warunkach zabudowy.
Wyznaczają one 13 stref:
SW – strefa wielofunkcyjna z zabudową mieszkaniową wielorodzinną,
SJ – strefa wielofunkcyjna z zabudową mieszkaniową jednorodzinną,
SZ – strefa wielofunkcyjna z zabudową zagrodową,
SU – strefa usługowa,
SH – strefa handlu wielkopowierzchniowego,
SP – strefa gospodarcza,
SR – strefa produkcji rolniczej,
SI – strefa infrastrukturalna,
SN – strefa zieleni i rekreacji,
SC – strefa cmentarzy,
SG – strefa górnictwa,
SO – strefa otwarta,
SK – strefa komunikacyjna.
Niestety, nie we wszystkich strefach wyznaczonych w planie ogólnym będzie możliwa zabudowa. W wielu gminach na terenach rolnych przewiduje się bowiem tzw. strefy otwarte, w których obowiązywać będzie zakaz zabudowy. W dużej mierze wynika to z algorytmów oraz wskaźników określających procentowy udział poszczególnych stref, narzuconych przepisami. W praktyce może to oznaczać, że rolnik, którego grunty znajdą się w takiej strefie, nie będzie mógł realizować nowej zabudowy – nawet pomimo posiadania dużych areałów. W konsekwencji może zostać zmuszony do zakupu działki w obszarze wyznaczonym pod zabudowę w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego lub w ramach obszaru uzupełnienia zabudowy. Często będą to lokalizacje oddalone od jego gospodarstwa i posiadanych gruntów, co w praktyce oznacza konieczność budowy siedliska poza głównym areałem produkcyjnym.
W strefie wielofunkcyjnej z zabudową zagrodową (SZ) - profil podstawowy wskazuje możliwość przeznaczania terenu w planach miejscowych lub określenia funkcji w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu na:
- teren zabudowy zagrodowej,
- teren produkcji w gospodarstwach rolnych,
- teren akwakultury i obsługi rybactwa,
- teren komunikacji,
- teren zieleni urządzonej,
- teren ogrodów działkowych,
- teren infrastruktury technicznej (z zastrzeżeniem, że teren infrastruktury technicznej dotyczy terenów telekomunikacji lub innych terenów infrastruktury technicznej o powierzchni nie większej niż 5000 m2).
Dla strefy wielofunkcyjnej z zabudową zagrodową można również w planie ogólnym wskazać z profilu dodatkowego teren wielkotowarowej produkcji rolnej, teren rolnictwa z zakazem zabudowy, teren biogazowni, teren usług, teren zieleni naturalnej, teren lasu, teren wód.
Strefa ta nie dopuszcza natomiast lokalizacji takich przeznaczeń jak zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna lub wielorodzinna. Dlatego jest możliwe na etapie tworzenia planu ogólnego rozdzielanie przeznaczeń rolniczych od mieszkaniowych.
Strefa produkcji rolniczej (SR) - profil podstawowy wskazuje możliwość przeznaczania terenu w planach miejscowych lub określenia funkcji w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu na:
- teren produkcji w gospodarstwach rolnych,
- teren wielkotowarowej produkcji rolnej,
- teren akwakultury i obsługi rybactwa,
- teren komunikacji,
- teren ogrodów działkowych,
- teren infrastruktury technicznej (z zastrzeżeniem, że teren infrastruktury technicznej dotyczy terenów telekomunikacji lub innych terenów infrastruktury technicznej o powierzchni nie większej niż 5000 m2).
W planach ogólnych należy zwrócić szczególną uwagę jak są w nich zaznaczone strefy zabudowy zagrodowej, czy jest miejsce na rozbudowę gospodarstw. Obecnie bardzo często w projektach zabudowa gospodarstw wyznaczana jest jedynie po obrysie istniejących budynków, co ogranicza ich rozwój.
Nie będzie można np. rozbudować obory, chlewni, czy postawić nowego budynku inwentarskiego. Jeżeli w najbliższym czasie planuje się rozbudowę gospodarstwa, należy jeszcze przed uchwaleniem planu ogólnego, wystąpić o warunki zabudowy, które są ważne prze 5 lat.
Co prawda plany ogólne będzie można zmieniać w całości lub w części. Ale wiąże się z dużymi kosztami. Gminy raczej nie będą chciały szybko uaktualniać planów. Pewnie będą to robiły co jakiś czas, ale nie za często. Plany Ogólne wyznaczają kierunki na najbliższe lata i mają ograniczać rozlewanie się zabudowy i są wiążące dla decyzji o warunkach zabudowy.
Walne Zgromadzenie Wielkopolskiej Izby Rolniczej przyjęło podczas ostatniego Walnego Zgromadzenia Stanowisko w sprawie uchwalania przez gminy planów ogólnych, które znajdą Państwo tutaj
Co powinien zrobić rolnik?
- Po pierwsze rolnicy powinni składać wnioski na etapie tworzenia i konsultacji planu ogólnego.
Decydującą kwestią wyznaczania stref są złożone wnioski, które należy złożyć do gminy w momencie zawiadomienia mieszkańców o przystąpieniu do sporządzenia planu ogólnego gminy. Po zebraniu wniosków planista przystępuje do tworzenia planu. Dodatkowo tworzenie planów ogólnych, jest ściśle ograniczone przepisami i algorytmami wynikającymi z ustawy. Dalej na etapie konsultacji można jeszcze zgłosić wnioski co do swojego gospodarstwa.
- Po drugie będzie można odwołać się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Kiedy wnioski nie zostaną uwzględnione, po uchwaleniu planu, w takim przypadku można wystąpić na drogę sądową z powództwa cywilnego.
- Po trzecie, można jeszcze składać wnioski o warunki zabudowy.
W związku z nowymi przepisami, zmieniły się zasady wydawania warunków zabudowy tzw. WZ: od 1 stycznia 2026 r. – każda wydana decyzja WZ będzie ważna tylko 5 lat;
Decyzje o warunkach zabudowy dla wniosków składanych do 30 czerwca br. wydawane będą na podstawie obowiązujących przepisów jakie były w dniu składania wniosku. Tak więc decyzja wydana na podstawie obecnych przepisów zachowa ważność i pozwoli na realizację inwestycji nawet po uchwaleniu nowej regulacji jaką będzie plan ogólny.
Po uchwaleniu planu ogólnego gminy, decyzje o warunkach zabudowy będą wydawane na podstawie i w zgodzie z uchwalonym Planem. Zgodnie z planem ogólnym gminy:
- decyzja WZ będzie mogła zostać wydana wyłącznie dla terenu położonego w obszarze uzupełnienia zabudowy wskazanym w planie ogólnym;
- inwestycja będzie musiała być zgodna z ustaleniami planu ogólnego w zakresie funkcji terenu oraz parametrów i wskaźników urbanistycznych;
- decyzja o warunkach zabudowy stanie się terminowa – będzie obowiązywać przez 5 lat od dnia, w którym stanie się prawomocna.
To naprawdę ważny moment dla rolników – to, co dziś znajdzie się w planach ogólnych, będzie miało wpływ na gospodarstwa na długie lata. Dlatego nie warto tego odpuszczać. Trzeba chodzić do gminy, zabierać głos, składać wnioski i pilnować swoich spraw, żeby rolnictwo nie zostało gdzieś „przy okazji” pominięte. Jeśli teraz nikt się tym nie zajmie, później może być już tylko trudniej coś zmienić.
Opracowanie:
Marta Ceglarek
Źródło
Wielkopolska Izba Rolnicza
http://www.wir.org.pl/
Artykuł pochodzi z serwisu NowoczesnaFarma.pl
