14 czerwca br. na terenie Ośrodka Wystawowo-Szkoleniowego w Sielinku odbyły się obchody jubileuszu 30-lecia Wielkopolskiej Izby Rolniczej regionu poznańskiego, obejmującego powiaty: gnieźnieński, grodziski, nowotomyski, międzychodzki, poznański, szamotulski, średzki oraz wrzesiński. Uroczystość jubileuszową poprowadziła Maria Galas – Kierownik Biura Powiatowego Wielkopolskiej Izby Rolniczej w Nowym Tomyślu.
Jak przystało na rolniczy stan, obchody jubileuszowe rozpoczęły się od wprowadzenia sztandaru Wielkopolskiej Izby Rolniczej oraz odśpiewania „Roty”. Następnie oficjalnego otwarcia dokonał Wiceprezes Wielkopolskiej Izby Rolniczej - Zbigniew Stajkowski wraz z Przewodniczącymi Rad Powiatowych subregionu poznańskiego. Wiceprezes podkreślił znaczenie rolnictwa i rolników oraz ogromną rolę izb rolniczych w reprezentowaniu interesów polskich rolników. Podziękował także gościom za obecność podczas tego wydarzenia.
Wśród zaproszonych gości byli między innymi: Stanisław Kalemba - Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi w latach 2012-2014, dr Zofia Szalczyk – Wiceminister Rolnictwa i Rozwoju Wsi w latach 2012-2015, Justyna Winiarska - Dyrektor Wielkopolskiego Ośrodka Doradztwa Rolniczego w Poznaniu, Daniel Kalemba – Dyrektora Oddziału Terenowego KOWR w Poznaniu, Mariusza Tatka – Dyrektor Centrum Doradztwa Rolniczego w Brwinowie – Oddział w Poznaniu, Krzysztof Graf – Dyrektor Okręgowej Stacji Chemiczno-Rolniczej w Poznaniu, Tadeusz Łysiak – Prezesa Zarządu Poznańskiego Okręgowego Związku Rolników, Kółek i Organizacji Rolniczych
Jubileusz zawsze skłania do przypomnienia historii. W swoich wystąpieniach do izbowej historii i początkach odradzania się samorządu rolniczego na mocy ustawy o izbach rolniczych z dnia 14 grudnia 1995 roku nawiązali Józef Waligóra – prezes Poznańskiej Izby Rolniczej, Pierwszy Prezes Wielkopolskiej Izby Rolniczej i Pierwszy Prezes Krajowej Rady Izb Rolniczych, dr Zofia Szalczyk i Stanisław Kalemba.
Prezes Józef Waligóra podziękował wszystkim osobom, które przez lata współtworzyły Izby Rolnicze. Podkreślił również, że należy pamiętać o rolnikach okresu międzywojennego. Przypomniał, że po odzyskaniu przez Polskę niepodległości, gdy na terenach byłego zaboru pruskiego funkcjonowała jeszcze niemiecka izba rolnicza, toczyły się dyskusje dotyczące przyszłości samorządu rolniczego. Ówcześni rolnicy podjęli jednak trafną decyzję, uznając, że Izba Rolnicza jako powszechny samorząd rolników jest niezbędna.
Izby rolnicze powstawały w różnych okresach na terenie całego kraju. Zajmowały się wieloma istotnymi sprawami i posiadały kompetencje stanowiące. Dziś ich działalność może być postrzegana jako wzór, z którego czerpano doświadczenia podczas reaktywacji samorządu rolniczego. Po II wojnie światowej, w okresie systemu komunistycznego, samorząd rolniczy nie mógł funkcjonować. Dopiero przemiany ustrojowe po 1989 roku stworzyły możliwość odrodzenia różnych struktur społecznych, związkowych i samorządowych. Wówczas szczególnie mocno wybrzmiał głos rolników pamiętających przedwojenne izby rolnicze, którzy domagali się przywrócenia samorządu rolniczego.
Prezes odniósł się także do osób, które stworzyły Wielkopolską Izbę Rolniczą jeszcze na podstawie prawa o stowarzyszeniach, wyprzedzając uchwalenie ustawy o izbach rolniczych. Jak zaznaczył, było to niezwykle ważne działanie, które pomogło przekonać środowiska polityczne do tego, aby w okresie przemian ustrojowych również rolnicy mogli odbudować swój samorząd.
Tradycja i pamięć o izbach rolniczych były najsilniejsze właśnie w Wielkopolsce – podkreślił Prezes Waligóra.
Podziękował również osobom, które przyczyniły się do uchwalenia ustawy o izbach rolniczych. Szczególne słowa uznania skierował do ministra i posła Stanisława Kalemby, który odegrał kluczową rolę w procesie legislacyjnym, oraz do dr Zofii Szalczyk, zaangażowanej od samego początku w propagowanie idei samorządu rolniczego.
Na zakończenie Prezes zaznaczył, że wszyscy wielkopolscy rolnicy powinni mieć świadomość, iż to właśnie z Wielkopolski wyszła idea odrodzenia izb rolniczych. Zaapelował również o dalsze wzmacnianie samorządu rolniczego.
Troska o rozwój samorządu rolniczego towarzyszyła jego twórcom od samego początku i pozostaje równie ważna dla dzisiejszych działaczy – podsumował.
Dr Zofia Szalczyk w swoim wystąpieniu szczególnie wyróżniła posła i ministra Stanisława Kalembę, którego określiła mianem architekta współczesnych izb rolniczych.
Podkreśliła, że świętując jubileusz, należy pamiętać o przyczynach i okolicznościach powstania samorządu rolniczego. Fundamentalne znaczenie miała pamięć o działalności przedwojennej Wielkopolskiej Izby Rolniczej. Przez wiele lat była ona żywa zarówno wśród byłych pracowników Izby, jak i rolników oraz środowiska naukowego Akademii Rolniczej w Poznaniu.
Dr Szalczyk wspomniała m.in. Stanisława Rungego i Tadeusza Konopińskiego, którzy wyróżniali się wiedzą merytoryczną i zaangażowaniem społecznym. To właśnie dzięki podtrzymywaniu pamięci o tradycjach samorządu rolniczego wielokrotnie podejmowano próby jego odtworzenia. Pierwsza z nich miała miejsce w 1956 roku, jednak realia systemu komunistycznego uniemożliwiły realizację tych planów. Kolejne działania podejmowano w latach 1980–1982, kiedy odbyło się wiele spotkań poświęconych reaktywacji samorządu rolniczego. Również wtedy przedsięwzięcie nie zakończyło się sukcesem.
Nowe możliwości pojawiły się dopiero wraz z transformacją ustrojową na początku lat dziewięćdziesiątych. W tym czasie powstały takie instytucje jak Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS), Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, Agencja Rynku Rolnego oraz Agencja Własności Rolnej Skarbu Państwa. Był to również moment sprzyjający odbudowie samorządu rolniczego.
W tym kontekście dr Szalczyk przypomniała postać nieżyjącego już posła Józefa Wleklińskiego, który wspólnie z panem Mazurem z Dominowa oraz panem Pietrzakiem podjął inicjatywę zorganizowania samorządu rolniczego w oparciu o obowiązujące przepisy gospodarcze. Wokół tej idei udało się skupić ponad dwustu rolników. Działania te przyczyniły się do stworzenia odpowiedniego klimatu dla odrodzenia samorządności rolniczej oraz stanowiły praktyczny przykład skutecznej współpracy środowiska rolniczego.
To właśnie ta grupa przyczyniła się do powstania giełdy rolnej na Franowie oraz giełdy towarowej na poznańskiej Murawie, która później została przeniesiona do Warszawy i do dziś służy polskiemu rolnictwu. We współpracy z naukowcami Akademii Rolniczej i Akademii Ekonomicznej sprowadzono również z zagranicy rozwiązania prawne dotyczące izb rolniczych funkcjonujących w Niemczech i Francji. Na ich podstawie opracowano pierwszy projekt ustawy o izbach rolniczych. Dokument ten był następnie analizowany, modyfikowany i wielokrotnie składany w Sejmie, jednak przez długi czas bez powodzenia.
Przełom nastąpił dopiero po wyborach parlamentarnych we wrześniu 1993 roku, kiedy pojawiły się sprzyjające warunki polityczne do utworzenia izb rolniczych. Duże znaczenie miała wówczas silna pozycja Klubu Parlamentarnego PSL, liczącego aż 132 posłów. Zielone światło dla procedowania ustawy dał ówczesny prezes partii Waldemar Pawlak, powierzając posłowi Stanisławowi Kalembie przygotowanie projektu ustawy w imieniu klubu parlamentarnego.
Efektem tych działań było uchwalenie przez Sejm RP 14 grudnia 1995 roku ustawy o izbach rolniczych. Ustawa weszła w życie po upływie trzech miesięcy od dnia ogłoszenia, czyli w kwietniu 1996 roku.
Jak wspominała dr Szalczyk, przed pierwszymi wyborami do izb rolniczych wiele emocji budziło pytanie, czy w województwie poznańskim uda się osiągnąć wymagany próg frekwencji. Zgodnie z art. 52 ustawy o izbach rolniczych warunkiem utworzenia izby było uczestnictwo co najmniej 20% uprawnionych do głosowania.
Aby zachęcić mieszkańców wsi do udziału w wyborach, wojewoda ufundował specjalne nagrody finansowe w wysokości od 20 do 30 tys. zł dla gmin, które osiągną najwyższą frekwencję wyborczą. Środki te miały zostać przeznaczone na rozwój infrastruktury wiejskiej.
Organizatorzy kampanii informacyjnej zwrócili się również do duszpasterza rolników Archidiecezji Poznańskiej, ks. Eugeniusza Lijewskiego, z prośbą o przekazanie wiernym informacji o zbliżających się wyborach. W niedzielę poprzedzającą głosowanie w kościołach odczytano specjalny komunikat zachęcający do udziału w wyborach.
Działania te przyniosły oczekiwany efekt. Frekwencja wyborcza wyniosła około 44% i była najwyższa w dotychczasowej historii wyborów delegatów do izb rolniczych. W głosowaniu uczestniczyło około 26 tysięcy osób uprawnionych do głosowania.
Pierwsze Walne Zgromadzenie Poznańskiej Izby Rolniczej odbyło się 21 czerwca 1996 roku w sali sesyjnej Urzędu Wojewódzkiego w Poznaniu, a obradom przewodniczył delegat senior – Roman Drejza delegat z gminy Kłecko. Uchwalono regulamin obrad, regulaminy wyboru prezesa, zarządu oraz komisji rewizyjnej. W pierwszej kolejności wybrano prezesa Poznańskiej Izby Rolniczej, a został nim Józef Waligóra. Następnie wybrano członków zarządu oraz członków komisji rewizyjnej, i tak swoją działalność rozpoczynała Poznańska Izba Rolnicza, pierwszy samorząd rolniczy w kraju – podkreśliła dr. Zofia Szalczyk.
Stanisław Kalemba wspomniał między innymi o osobach, które oddały swoje serce w powstanie izb rolniczych a byli to Józef Wlekliński, Andrzej Bilski, Piotr Szymański, Stanisław Pietrzak z Dobrzycy, Zbigniew Stajkowski – dzisiaj Wiceprezes Wielkopolskiej Izby Rolniczej. Do działania w samorządzie rolniczym namówił go nieżyjący już rolnik z Kłecka Andrzej Bilski.
Dalej Minister Stanisław Kalemba wrócił jeszcze raz do roku 1993, kiedy to Premier Waldemar Pawlak powierzył mu czuwanie nad powstaniem ustawy o izbach rolniczych. Wtedy to otworzyliśmy się na inne organizacje rolnicze, bo monopol jest zawsze szkodliwy – powiedział Stanisław Kalemba. Projekt ustawy wszedł do sejmu za premierostwa Waldemara Pawlaka, wtedy szefem resortu rolnictwa został Roman Jagieliński, a ja w tym czasie miałem zaszczyt przewodniczyć sejmowej komisji rolnictwa. To był bardzo korzystny układ. Wtedy powstały projekty. Pierwszy projekt wyszedł z województwa poznańskiego, choć w kraju mówi się różnie. Ale sama inicjatywa parlamentarna, jaki projekt ustawy wyszedł tutaj z województwa poznańskiego. Były trzy projekty – Polskiego Stronnictwa Ludowego, Lewicy i projekt rządowy. Ostatecznie ustawa została uchwalona 14 grudnia 1996 roku.
Kalmba zwrócił się do obecnych na jubileuszu – jako kwiatów poznańskiego i wielkopolskiego rolnictwa aby pociągnęli za sobą tych którzy stoją z boku, mają bardzo często trudną sytuację, bo rolnictwo i gospodarka żywnościowa jest bardzo ważna. Trzeba bardziej wspierać nasze rolnictwo bo to podstawowy segment naszej gospodarki.
Minister podziękował Wielkopolskiej Izbie Rolniczej za jej aktywną działalność oraz bliskość wobec rolników. Podkreślił, że jest to jedna z najbardziej pracowitych izb rolniczych w kraju, która skutecznie sygnalizuje najważniejsze problemy i wyzwania stojące przed rolnictwem przedstawicielom resortu rolnictwa, parlamentarzystom oraz innym instytucjom odpowiedzialnym za kształtowanie polityki rolnej.
Na zakończenie swojego wystąpienia minister Stanisław Kalemba zaapelował o troskę o izby rolnicze oraz szacunek dla ich działalności, podkreślając konieczność dalszego wzmacniania samorządu rolniczego. Zwrócił również uwagę na znaczenie współpracy izb rolniczych z innymi organizacjami działającymi na rzecz rolnictwa, wskazując, że tylko wspólne działania mogą skutecznie służyć interesom polskich rolników.
Jubileusz 30 lecia reaktywacji wielkopolskiego samorządu rolniczego, to doskonała okazja do wyróżnienia najbardziej zasłużonych działaczek i działaczy na rzecz wielkopolskiego i polskiego rolnictwa, całego środowiska rolniczego, a przede wszystkim na rzecz Wielkopolskiej Izby Rolniczej.
Specjalne wyróżnienie – pamiątkowy grawerton otrzymał z rąk Zbigniewa Stajkowskiego Wiceprezesa Wielkopolskiej Izby Rolniczej, Pan Józef Waligóra – Prezes Poznańskiej Izby Rolniczej i zarazem pierwszy Prezes Wielkopolskiej Izby Rolniczej i Krajowej Rady Izb Rolniczych.
Za trud i pracę włożoną w powołanie samorządu rolniczego i jego rozwój nie tylko w Wielkopolsce, ale także w całym kraju, za wieloletnie zaangażowanie i osobisty wkład w pracę na rzecz Wielkopolskich Rolników wręczono Pani Dr Zofii Szalczyk – Wiceminister Rolnictwa i Rozwoju Wsi w latach 2012-2015 oraz Panu Stanisławowi Kalembie – Ministrowi Rolnictwa i Rozwoju Wsi w latach 2012-2014 uhonorowano okolicznościowymi medalami 30 - lecia WIR. Medale wręczył Wiceprezes Zbigniew Stajkowski.
Odznaką Honorową „Zasłużony dla Rolnictwa” przyznawaną przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi odznaczono panią Lucynę Szypurę.
Odznaczenie wręczyli były Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi Stanisław Kalemba oraz Zofia Szalczyk – była Wiceminister Rolnictwa i Rozwoju Wsi.
Za szczególny wkład pracy w rozwój województwa wielkopolskiego, Zarząd Województwa Wielkopolskiego przyznał odznaki „Za zasługi dla Województwa Wielkopolskiego”: Panu Adamowi Kachniarzowi i Panu Leszkowi Dratwiakowi.
Wyróżnienie wręczyła Pani Marta Magda – Radna Sejmiku Województwa Wielkopolskiego.
Podczas uroczystości wręczono również odznaczenia Krajowej Rady Izb Rolniczych. Brązowe Odznaki Krajowej Rady Izb Rolniczych "Zasłużony dla samorządu rolniczego” otrzymali: Eugeniusz Napierała, Jacek Hemmerling, Mirosław Potrawiak, Adam Kaczmarek, Barbara Idczak, Roman Jerzykiewicz, Józef Malinowski, Zbigniew Perz, Mieczysław Bąbelek, Andrzej Waszak, Paweł Zagórski. Odznaczenia wręczyli: Pierwszy Prezes Krajowej Rady Izb Rolniczych Józef Waligóra i Wiceprezes WIR Zbigniew Stajkowski.
Podczas jubileuszu wręczono również Medaliony im. dr. Aleksandra hr. Szembeka, przyznawane za szczególne zasługi na rzecz rolnictwa oraz rozwoju wielkopolskiej wsi. Wyróżnienie to zostało ustanowione przez Wielkopolską Izbę Rolniczą.
Ustanawiając medalion, Wielkopolska Izba Rolnicza pragnęła nawiązać do tradycji swojej chlubnej poprzedniczki – Wielkopolskiej Izby Rolniczej działającej w odrodzonej Polsce w okresie międzywojennym. Jednym z jej pierwszych prezesów był właśnie dr Aleksander hrabia Szembek – wybitny patriota, społecznik i działacz na rzecz rozwoju polskiego rolnictwa, którego dorobek i postawa pozostają wzorem dla kolejnych pokoleń.
Medaliony otrzymali: z powiatu gnieźnieńskiego: Andrzej Frankiewicz, Piotr Gozdecki, Krzysztof Owczarek, Anna Pacholczyk, Marian Zdrojewski; z powiatu grodziskiego: Przemysław Andrzejewski, Jacek Bresz, Janusz Buchowski, Jerzy Kostrzewa, Magdalena Moskaluk, Andrzej Moszyński, Andrzej Pikosz, Janusz Popiół, Kazimierz Przywecki, Mirosław Sanok; z powiatu międzychodzkiego: Zygmunt Matuszczak; z powiatu poznańskiego: Marian Pietruszyński i Zenon Słupiński; z powiatu szamotulskiego: Katarzyna Komorowska, Maciej Frąckowiak, Mirosław Karwala, Natalia Wojciechowska, Paweł Zagórski, Radosław Barczyk, Rafał Kaszny; z powiatu średzkiego: Tadeusz Ochowiak, Stefan Kominek, Franciszek Szymkowiak, Mirosław Jackowiak Krystyna Kubicka- Sztul; z powiatu wrzesińskiego: Henryk Kmieciak.
Wyróżniono również osoby, które pracowały aktywnie na rzecz samorządu rolniczego w poprzednich kadencjach. Otrzymały one legitymacje honorowego członka Rady Powiatowej a byli to: z powiatu wrzesińskiego Henryk Daniszewski, Kazimierz Kubczak, Stefan Waszak, Michał Krotoszyński; z powiatu gnieźnieńskiego: Aleksandra Koperska, Ryszard Dębowski, Stefan Wojtaszek, Tomasz Kołek, Zbigniew Bartz.
W trakcie uroczystości głos zabrali również zaproszeni goście, którzy gratulując 30 lat pracy na rzecz wielkopolskiego i polskiego rolnictwa podkreślali znaczenie współpracy środowiska rolniczego z samorządami i instytucjami państwowymi. Dziękowali działaczom izb rolniczych za wieloletnią pracę, zaangażowanie oraz konsekwentne reprezentowanie interesów rolników.
Obchody jubileuszowe były tez okazją do spotkania i wymiany doświadczeń członków Rad Powiatowych siedmiu kadencji. Uczestnicy wyrażali swoje zadowolenie z możliwości spotkania się i życzliwej pamięci.
Szczególne podziękowania składamy Pani Dyrektor Wielkopolskiego Ośrodka Doradztwa Rolniczego, dr Justynie Winiarskiej, za życzliwość, wsparcie oraz udostępnienie Ośrodka Wystawowo-Szkoleniowego w Sielinku, dzięki czemu możliwe było godne i uroczyste przeprowadzenie obchodów jubileuszu 30-lecia Wielkopolskiej Izby Rolniczej subregionu poznańskiego.
Opracowanie:
Marta Ceglarek
Źródło
Wielkopolska Izba Rolnicza
http://www.wir.org.pl/
Artykuł pochodzi z serwisu NowoczesnaFarma.pl
